MÖ 209MuhtemelMoğolistan bozkırı

Mete'nin Xiongnu tahtına çıkışı

Çin kaynaklarına göre Modu (Mete), babası Touman'ı öldürerek Xiongnu birliğinin başına geçti ve bozkırda merkezî bir siyasi yapı kurdu.

Erken bozkır ve Hun çağı Siyaset ve Devlet

Tarihleme

Tarih, olaydan yaklaşık yüz yıl sonra yazılan Shiji'ye dayanır. Hanshu aynı anlatıyı izlediği için bağımsız teyit sağlamaz; bu nedenle güven seviyesi "muhtemel" tutulmuştur.

Ne oldu

Sima Qian'ın Shiji'sindeki anlatıya göre Modu, ıslıklı ok talimiyle kendisine koşulsuz itaat eden bir muhafız birliği yetiştirdi ve bir av sırasında babası Touman'ı öldürterek tahta geçti. Ardından doğuda Donghu, batıda Yuezhi üzerine yürüyerek bozkır kabilelerini tek yönetim altında birleştirdi. Kayıt, olayı Çin kaynağının aktardığı biçimde verir. Xiongnu'nun dili ve etnik bileşimi ayrı bir tartışma konusudur ve bu kayıtta olgu olarak değil, yorum olarak ele alınır.

Kaynaklar

B · Birincil dolaylı
Sima Qian, Shiji — Bölüm 110, Xiongnu liezhuan (Xiongnu Biyografileri)
Han hanedanı resmî tarih yazımı · yaklaşık MÖ 94; bölüm 110

Yorumlar

Aşağıdakiler olgu değil, sahiplerine ait okumalardır.

Resmî anlatı
Xiongnu, Türk tarihinin ilk büyük devlet geleneğini kuran siyasi yapıdır; Mete bu geleneğin kurucusudur.
— Türk tarih yazımında yaygın görüş
Akademik literatür
Xiongnu'nun dili ve etnik bileşimi kesin olarak belirlenemez; konfederasyon çok dilliydi ve doğrudan Türk özdeşliği kurmak kaynaklarla desteklenmez.
— Uluslararası akademik literatürde yaygın görüş